Lentekriebels… nog even geduld!
Nu de donkerste dagen achter ons liggen, krijgen we lentekriebels. Als op een zonnige dag de vogels fluiten en de eerste sneeuwklokjes bloeien, krijgen we zin om de tuin op te ruimen en ‘lenteklaar’ te maken. De afgelopen maanden konden we het opbrengen om uitgebloeide planten en afgevallen blad te laten liggen, maar nu zijn we aan het einde van ons geduld. We willen weer fris groen zien! Herkenbaar? Toch doe je er verstandig aan je geduld nog iets langer op de proef te stellen. In deze blog leg ik je uit waarom.
Schuilplek
Uit wetenschappelijk onderzoek blijkt dat het opruimen van bladeren uit borders in de herfst leidt tot maar liefst 17% minder geleedpotigen (zoals insecten, spinnen, duizendpoten) in de daarop volgende lente. Bladeren, holle stengels, uitgebloeide bloemen en zaaddozen vormen een zeer belangrijke schuilplek voor allerlei dieren. Ze overwinteren er als pop, larve, of volwassen insect in holletjes en kieren, in afwachting van gunstigere daglengte en temperatuur om zich verder te ontwikkelen en voort te planten. Reptielen en amfibieën zoeken beschutting onder een dik bladerdek, onder houtstapels of in een composthoop. Ook egels zijn hier te vinden voor hun winterslaap. Vogels zijn blij met schuilende diertjes in de strooisellaag van je tuin: merels eten bijvoorbeeld graag kleine insecten en ongewervelden die zij tussen de bladeren en plantresten zoeken.
In februari lengen de dagen al weer en soms is het best aangenaam warm, maar de winter kan ook nog erg grillig zijn. Er is bovendien nog nauwelijks voedsel te vinden voor insecten. Veel te vroeg dus voor de meeste dieren om uit hun schuilplaats te komen! Door stengels en zaaddozen nog even te laten staan en bladafval lekker in de borders te laten liggen, help je dus heel veel soorten tuindieren verder de winter door.
Mulch
Het bladerdek en de afgestorven plantresten vormen bovendien een natuurlijke bedekking van de bodem, een mulchlaag dus. Zo’n laag beschermt de bodem tegen weersinvloeden zoals regen, sneeuw, kou en wind. Het houdt de bodem en dus de wortels van je planten net iets warmer waardoor ze beter bestand zijn tegen vorst. Wil je meer weten over het mulchen van de borders in je tuin? Ik schreef er eerder al eens een blog over.
Wanneer dan wel?
Oké, nog even geduld dus… Maar wanneer kun je dan wel aan de slag met het ‘lenteklaar’ maken van je tuin? Allereerst, besef dat het in veel gevallen helemaal niet nodig is om je tuin in het voorjaar op te ruimen. In het wild komt er ook niemand langs met een snoeischaar om de boel eens even te verfraaien. Toch kan het in de gecultiveerde setting van een tuin wel helpen om op een zeker moment een beetje op te ruimen zodat jonge planten niet verstikt raken onder een te dikke strooisellaag. Doe dat dan op het moment dat je nieuwe groei ziet bij je planten. Eind maart, begin april, dat is in de regel vroeg genoeg. Laat de uitgebloeide bloemstengels na het knippen nog een aantal dagen in de border liggen, zodat diertjes die erin schuilden eruit kunnen klimmen. Of knip het snoeiafval een beetje fijner en laat het op kale stukken in de borders liggen, zodat het ter plekke kan composteren.
Misschien ben je aan het experimenteren met inheemse planten die eigenlijk een wat schralere grond wensen dan jouw rijke tuingrond? Dan kan het goed zijn om tegen de tijd dat je nieuwe groei ziet het bladafval en de plantenresten op te ruimen. Laat het elders in je tuin composteren en gebruik de compost als mulchlaag voor andere delen van je tuin.